Neden Kötü Karakteri Destekliyoruz: Anime Anti Kahramanının Yükselişi

Momonga Blöf Yapıyor, Nazarick Bir Büyük Plan Görüyor

Overlord’u sahtekârlık sendromu üzerine bir komedi olarak gördüğünde anlamak çok daha kolaylaşıyor. Madhouse, ilk bölümler boyunca aynı temel düzene tekrar tekrar dönüyor. Momonga, mantıklı olup olmadığından içten içe emin olmadığı bir karar veriyor ve Demiurge ya da Albedo bunu anında, başkalarının kavrayamayacağı bir planın adımı olarak açıklıyor. Durum gerektirdiği için kendine bir paravan kimlik yaratıyor. Mezardakiler bu kılığın bir stratejinin parçası olduğunu düşünüyor. Birini anlık bir kararla sağ bırakıyor, muhafızlar ise onun öngörüsünü övüp merhametini hesaplı bir yatırım olarak yorumluyor. Şaka, onun niyetiyle onların anladığı şey arasındaki farka dayanıyor, ama Nazarick dışında bu kararların arasında kalan insanlar için sonuçlar komik olmaktan çıkıyor. Kugane Maruyama’nın light novel serisi bu mesafeyi koruyor ve giderek açıyor. Hikâyeyi çökertmeden bu mesafeyi kapatamaz. Momonga ne yaptığını bilmediğini yüksek sesle itiraf edemiyor. Etse geriye kalan tek ailesi hâline gelen muhafızlar, bir anda hayal kırıklığı yaratan patronlarına bakan astlara dönüşür. Sadakatleri ona huzur veriyor ama aynı zamanda sürekli rol yapmasını gerektiriyor. Aralarındaki yerini korumak için blöf yapıyor, başarılı olan her blöf beklentilerini yükseltiyor ve ardından gelen kararların bedelini başkaları canlarıyla ödemeye devam ediyor.

Kötülük, Çıkışı Olmayan Bir İşe Dönüşüyor

Overlord’da insanın rolüne hapsoluşunu fark ettiğinde, bu karakter tipini iyi işleyen diğer kötü karakter başrollü hikâyelerde de aynı örüntüyü görüyorsun. Lelouch, Code Geass’ta bir savaş kazanmak istediği için maske takıyor. Sonra Zero’nun kendisine bel bağlayan insanları olduğunu keşfediyor. İnsanlar bu sembol uğruna ölmeye hazır, dolayısıyla maskenin ardındaki kişi artık istediği zaman tereddüt etme özgürlüğüne sahip değil. Light Yagami, Kira’yı bir araç olarak yaratıyor ama zamanla bu kimlikle ilişkisi tersine dönüyor. Defter başlangıçta kullandığı bir şey. Sonunda Kira onun kimliği hâline geliyor ve Light, kendi yarattığı kimliğe hizmet ediyor. Bu hikâyeler aynı örüntüyü tekrarlıyor çünkü güç çoğu zaman böyle işliyor. Bir maske, ona inananları kendine çekiyor, onlar umutlarını bu maskeye bağlıyor ve çekip gitmek bir ihanete benzemeye başlıyor. Geleneksel kahramanlar genellikle bu karakterlerin vazgeçtiği bir özgürlüğü koruyor. My Hero Academia’daki Deku ve Demon Slayer’daki Tanjiro, her hikâye boyunca seçimlerini yeniden yapabiliyor. Kahraman kalmayı tekrar tekrar seçmeleri, onları tanımlayan özelliklerden biri. Anti kahraman ise ters yönde ilerliyor ve yerine konamayacak bir ahlaki bütçeyi tüketiyor. İşlediği her vahşet, bir zamanlar olduğu kişiye dönebileceği olası hayatlardan birini daha ortadan kaldırıyor. Rolü, seçimlerini mazur göstermiyor. Her seçimin geri dönmeyi neden biraz daha zorlaştırdığını açıklıyor.

Yetenek Tuzağı Kuruyor

Bu karakterlerin popülerliğine sık getirilen bir açıklama, izleyicilerin bir dâhinin kazanmasını izlemekten hoşlandığı. Bu açıklama sebep ve sonucu ters çeviriyor. İşini çok iyi yapan birini izlemek gerçekten keyifli ama bir hikâyenin bunu sunmak için kötü karaktere ihtiyacı yok. Kakegurui, bir planın tıkır tıkır işlemesini izlemenin heyecanını neredeyse hiç ahlaki yük taşımadan sunuyor. Classroom of the Elite, gerekçelerini açıklamamayı seçse bile herkesten daha zeki bir başrolün etrafında koca bir okul kuruyor. Bütün cazibe zekice uygulanan planlardan ibaret olsaydı bu seriler türün ulaşabileceği en üst noktayı temsil ederdi. Ama etmiyorlar. Kötü karakterin başrolde olduğu bir hikâyede yetenek, genellikle başrolü başkalarına gösterdiği kimliğe kilitleyen mekanizma oluyor. Momonga, Nazarick’e her şeyi biliyormuş gibi görünmek zorunda, yani kimse onun tahmin yürüttüğünü fark edemez. Lelouch, Zero’yu zafer üzerine inşa etmiş, bu yüzden sıradan bir yenilgi bile bu imajı yıkar. Light, Kira’yı adaletin temsilcisi olarak sunuyor, dolayısıyla açıkça yanılması mümkün değil. Zekâları onlara otorite sağlarken seçeneklerini sessizce azaltıyor. Etkileyici her başarı, bir dahaki sefere karşılamaları gereken beklentiyi yükseltiyor. İzleyici önce imkânsızı başarmalarını izlemenin anlık tatminini yaşıyor, ardından bu başarının bir çıkış yolunu daha kapattığını görüyor. Bu adamlar, etkileri büyüdükçe daha özgür görünüyor ama dürüstçe hareket edebilecekleri alan daralmaya devam ediyor. Zekâ, sonunda onları bekleyen ödül değil, kendi çevrelerine ördükleri kafes.

Güç Fantezisi Yorumu Nereye Oturuyor?

Bu okumaya getirilebilecek ciddi bir itiraz var: Anti kahraman akımının büyük bir bölümü, insanın rolüne hapsoluşuyla pek ilgilenmiyor. Bunların bazıları, daha iyi ışıklandırmayla sunulmuş mağduriyet hikâyelerinden ibaret. The Rising of the Shield Hero gerçek bir haksızlıkla başlıyor, ardından süresi boyunca bu haksızlığın sağladığı sınırsız ahlaki krediyi kullanıyor. Sonradan gelen zalimlikler, başkarakter önce zarar gördüğü için baştan affedilmiş sayılıyor. That Time I Got Reincarnated as a Slime sıcak ve cömert bir yapım, kötü karakter olarak mizacı da aşağı yukarı iyi yönetilen bir belediye meclisininki kadar. Saga of Tanya the Evil ikisinden de daha keskin, ancak izleyicilerinin önemli bir kısmının hicivden ziyade acımasızlık için izlediği açık. Hikâye bir başkarakterin gerçekten haksız olmasına hiç izin vermiyorsa ona anti kahraman demenin pek anlamı yok. Bu durumda izleyiciye daha koyu renklere boyanmış geleneksel bir kahraman satılmış oluyor. İşe yarayan bir ölçüt, animenin başkarakterini haksız duruma düşürüp bu yargının arkasında sonuna kadar durup duramadığı. Başka bir karakterin hoşnutsuzluğunu dile getirmesi yeterli değil. Hikâyenin kendisi, bedeli onu ödemek zorunda kalan kişinin gözünden göstermeli. Bu ayrım önemli çünkü yüzeydeki ayrıntılar neredeyse her güçlü başrolü tehlikeli gösterebilir. Anlatı her seçimin haklı olduğunu kanıtlayacak koşulları yaratıp duruyorsa zalim yöntemler ve sert bir ifade, kötü karakter başrol yaratmaya yetmez.

Altında Hâlâ Görebildiğimiz Kişiyi Destekliyoruz

Overlord, gösterdiklerini yumuşatmadan bu sınavı geçiyor. Nazarick bir köye ilerlerken hikâye, saldırıdan önce köylüleri tanıtıyor. Gazef Stronoff gerçekten kurtarmak istediği insanları savunmak için yola çıkıyor ve anime onu Momonga’nın yolundaki bir engele indirgemek yerine cesaretini ciddiye alıyor. Clementine’in zalimliği gösterilirken buna maruz kalan insanların yüzleri de sahnenin bir parçası olarak kalıyor. Momonga’nın ara sıra gösterdiği iyilik bile iç rahatlatan bir ahlaki kurala dönüşmüyor. Merhameti keyfî, başkalarının güvenebileceği bir ilkeden ziyade eskiden olduğu adamdan kalan kısa süreli bir kıpırtı. Yalnızca gücünün verdiği hazla ilgilenen bir hikâye, bu merhameti güvenilir kılardı. Overlord ise onu bir başka huzursuzluk kaynağına dönüştürüyor. Bu türün en iyi eserleri, etkileyici bir karakterin seçimlerinin bedelini kimin ödediğinin hesabını tutuyor. Vinland Saga, Askeladd’ı ilgi çekici kılıyor, ardından izleyiciyi hesap defterine bakmaya zorluyor. Sonraki sezon ise buna, kılıcı Thorfinn’in elinden tamamen alarak cevap veriyor. Berserk’te Griffith kendi hayaline dönüşüyor ve faturayı onu seven insanlara kesiyor. Monster ise bu örüntüyü reddederek aydınlatıcı bir örnek sunuyor. Johan’da görünür bir çatlak yok, rolün altından görünen bir insan da yok. Yine de diğer herkes onu açıklamaya çalışıyor ve bu çabaların yarattığı rahatsızlık hissi tasarımın bir parçası. Bu karşıtlık, Momonga, Lelouch ve Light’ın cazibesini açıklıyor. Başarılı olmasını istediğimiz şey hiçbir zaman kötülüklerinin kendisi değildi. Kişiyle oynadığı rol arasındaki boşluğu takip ediyor, rolün kendisine neler yaptırdığını hâlâ fark edebilecek birini görmeyi umuyorduk.

Sıkça Sorulan Sorular