# Akira Benzeri Animeler

Akira ardında 3 ayrı miras bıraktı ve Akira benzeri bir animeden ne anladığın, tamamen bunlardan hangisinin seni yakaladığına bağlı. Önce işçilik var: Elle çizilmiş, öyle yoğun bir şehir ki animasyonun kendisi başlı başına olay. Sonra siberpunk var: Motosikletler, yozlaşmış kurumlar, neon ışıkları, yeniden inşa edilen ve mahvedilen bedenler. Bir de asıl mesele olan dehşet var: Eski bir felaketin gölgesinde yaşamaya devam eden bir ülkede gücün, onu taşıyamayacak kadar genç ve yaralı insanlara verilmesi. Bu liste, üçünü tek bir şeymiş gibi göstermek yerine her birine yer veriyor. Bu yüzden de baştan sona yağmurlu, neon ışıklı şehirlerden oluşmuyor. Tematik olarak en yakın akrabalarla başlıyor, sırf işçilikleri için seçilen yapımlarla devam ediyor ve tonla bitiriyor. Listedeki 2 yapımda sibernetikten eser yok; burada olmalarının sebebi, Akira'nın kurumların içindeki insanlara ne yaptığına dair asıl söylemini paylaşmaları. Sadece görünüşü tutturan, hologramlar, katanalar ve yağmurun altında sıradan shonen formülüyle ilerleyen yapımlar ise tamamen dışarıda bırakıldı.

1. **[Kabuktaki Hayalet](https://hozuna.com/tr/anime/ghost-in-the-shell)**: Diğer temel taş ve birlikte izlemek için doğal bir eşleşme. Akira bir patlamaysa bu, yavaş yavaş sorulan bir soru: Bir siborg polis bir hacker'ın peşine düşerken kendi kafatasının içinde gerçekten biri olduğuna dair güvenini giderek kaybediyor. Akira'nın ateşine karşılık bu film soğukkanlı; uzun sessiz sahneleri, belgesel gibi çekilmiş bir şehri ve lafı dolandırmadan yüzüne vurduğu felsefesi var. Oshii'nin temposu, motosiklet kovalamacası için gelenleri yolda bırakıyor. Diğer herkes ise ikisinden daha derin olanın bu olduğunu düşünerek ayrılıyor.
2. **[Cyberpunk: Edgerunners](https://hozuna.com/tr/anime/cyberpunk-edgerunners)**: Listenin modern seçimi ve duygusal açıdan Akira'ya en yakın olanı. Şirketlerin yönettiği bir şehrin yanlış yakasından gelen bir genç, bedeninin kaldıramayacağı bir güce erişiyor ve dizi, baştan sona canlı ve esnek animasyonuyla bu fikri son ses işliyor. Akira'nın asıl meselesini paylaşıyor: Hiçbir zaman umursamayacak bir makinenin öğüttüğü, sonu baştan belli gençler. Bunu anlatırken de en az onun kadar gürültülü. Son derece şiddetli, son derece hızlı ve korktuğun gibi bitiyor.
3. **[Cowboy Bebop](https://hozuna.com/tr/anime/cowboy-bebop)**: Tam olarak siberpunk değil, distopyasından çok atmosferi için burada. Kirli gemileri, ödenmeyen borçları ve cazıyla yaşanmışlık hissi veren bir gelecekte geçiyor. Bağımsız işler üzerine kurulu hikâye, ekibin geçmişinden ne kadar çok şeyden kaçtığını yavaş yavaş ortaya çıkarıyor. Onu Akira'ya bağlayan şey işçiliği ve kendinden emin duruşu: Her kare özenle düşünülmüş görünüyor ve yükü olay örgüsü yerine atmosfer taşıyor. Hikâyenin sürekli ilerlemesine ihtiyaç duyuyorsan, bağımsız bölümlerden oluşan orta kısım sabrını sınayacak, final ise buna değdirecek.
4. **[Psycho-Pass](https://hozuna.com/tr/anime/psycho-pass)**: Sistemin yarattığı dehşet için seçilen yapım. Bir toplum, zihinleri tarayıp insanların ne yapmaya yatkın olduğuna karar veren bir sisteme yargılama işini devretmiş. Biz de bu sistemi uygulayan görevlileri izliyoruz; aralarındaki daha zeki kesim ise ona inanmayı bırakıyor. Listedeki diğer her şeyden daha çok diyaloğa ve soruşturma süreçlerine dayanıyor, yanında bir felsefe okuma listesiyle gelen polisiyeye daha yakın. Akira'da seni çeken şey çürümüş kurumlarsa ideal; görsel şölen istiyorsan ağır gelebilir, çünkü açılış kısmı acele etmiyor.
5. **[Ghost in the Shell: Stand Alone Complex](https://hozuna.com/tr/anime/ghost-in-the-shell-stand-alone-complex)**: O dünyanın uzun soluklu versiyonu ve gerçekten bambaşka bir yapım: Daha az rüya gibi, çok daha politik ve dikkatini vermenin karşılığını aldığın yoğun bir komplo etrafında kurulmuş. Vakalar küçük başlıyor, sonra yapısal ve çirkin bir şeye bağlandıkları ortaya çıkıyor. Filmi bitirdikten sonra toplumun ima edilmek yerine açıklanmasını isteyen herkesin seçimi bu. Terimler peş peşe geliyor ve onlara ayak uyduracağın varsayılıyor; bu da ya yapımın bütün cazibesi ya da vazgeçme sebebin olacak.
6. **[Redline](https://hozuna.com/tr/anime/redline)**: Saf işçilik, ön hazırlık gerektirmiyor. Sağlıksızlık sınırında bir takıntıyla elle çizilmiş bir yarış filmi: Her çarpışmada görüntü eğilip bükülüyor, uzuyor ve kamera bir an bile yerinde durmuyor. Hikâye bilerek yüzeysel tutulmuş, çünkü tıpkı Akira'nın motosiklet sahnesi gibi hareketi sunmak için var. Aklında tekrar tekrar canlandırdığın şey anlamdan çok hareketse sırada bunu izle. Fikir arıyorsan listedeki başka yapımlara bak.
7. **[Paprika](https://hozuna.com/tr/anime/paprika)**: Satoshi Kon'un rüyalara sızmayı anlatan filmi ve Akira'nın psişik sürrealizmine cevap. Terapistlerin rüyalara girmesini sağlayan bir cihaz çalınıyor ve uyku ile uyanıklık arasındaki sınır çözülmeye başlıyor. Film bunu saf görüntülerle anlatıyor; ev aletleri ve oyuncak bebeklerden oluşan, aklına girip orada kalan bir geçit töreni de bunlara dahil. Bilerek yön duygunu kaybettiriyor ve neyin gerçek olduğunu teyit etmek için duraksamıyor. Akira'nın son perdesini sevenlere göre; net kurallar isteyenlere göre değil.
8. **[Jin-Roh](https://hozuna.com/tr/anime/jin-roh)**: Sibernetik yok, neon yok ve ton açısından listedeki Akira'ya en yakın yapımlardan biri. Çevik kuvvet birliklerinin ve zırhlı özel timlerin olduğu alternatif bir savaş sonrası Japonya'da, bir asker yanlış anda tereddüt ediyor ve çevresindeki herkesin çözmesi gereken bir soruna dönüşüyor. Yavaş, gri ve kurtlarla ilgili bir masal biçiminde; sessizliği bozulana kadar da sessiz kalıyor. Burada olmasının sebebi Akira'nın en karanlık mirası: Devletin kendi insanlarını yiyip bitiren bir makine olduğu hissi. Heyecan treni olmaktan çok uzak.

## Sıkça Sorulan Sorular

### Bir animeyi Akira'ya benzeyen yapan şey ne?

Önce seni en çok neyin etkilediğine karar ver. Animasyonsa, işçiliğin başlı başına olay olduğu filmleri arıyorsun; siberpunksa, şehirler, şirketler ve değiştirilmiş bedenler seni bekliyor; güç yanlış ellere geçtiğinde duyulan dehşetse, neonu tamamen bir kenara bırakabilirsin. Buradaki 2 seçim bunların hiçbirini içermiyor.

### Akira filmi tek başına anlamlı mı?

Çok daha uzun bir mangayı sıkıştırıp anlatıyor, bu yüzden son bölümü hızlı ilerliyor ve ilk izleyişte bazı konuları havada bırakıyor. Bu, senin bir şeyleri kaçırmandan değil, yapısal bir tercihten kaynaklanıyor. Film, çözülmesi gereken bir bulmacadan çok bir deneyim olarak işliyor ve tekrar izlediğinde çok daha iyi oluyor.

### Siberpunk animeler hep bu kadar karamsar mı?

Çoğunlukla evet, çünkü türün temel sorusu, teknoloji insanları koruması gereken kurumların önüne geçtiğinde onlara ne olduğu. Fark, bakış açısında değil, anlatımın tonunda: Bunların bazıları soğuk ve felsefi, biri gürültülü ve trajik, biri de özünde yalnız insanları anlatan bir caz plağı.

### Animasyonuyla en çok hangisi etkiliyor?

Pek tartışmaya gerek yok, Redline. Tamamen elle çizilmiş hızı ve çarpışmaların etkisiyle Akira'nın yarattığı fiziksel hissi yakalamaya en çok o yaklaşıyor. Seni hareketten çok görüntüler büyülediyse diğer cevap Paprika.

### Filmlerle mi kalayım, dizileri de deneyeyim mi?

Burada ikisi de var. Filmler yoğun bir deneyim sunuyor; 2 dizi ise yoğunluktan biraz ödün verip derinlik kazanıyor ve üzerine tartışabileceğin, işleyen toplumlar kuruyor. Yalnızca 1 akşamın varsa filmlerle devam et.